web page maker download

П.А. Ойуунускай аатынан ТААТТА НАРОДНАЙ ТЕАТРА

1959 с. РСФСР культуратын министерствотын быһаарыытынан Россияҕа 100 народнай театр тэриллибитэ.  Саха АССР салалтата, культура министерствота Таатта оройуонугар аһарга быһаарбыттара.
 Народнай  театр республикаҕа бастакынан П.А. Ойуунускай аатынан оройуоннааҕы культура Дьиэтин базатыгар 1959 сыллаахха ахсынньы 26 күнүгэр  тэриллибитэ. Театр салалтатыгар республика урукку үтүөлээх артыыстара, кэргэннии Р.С. Никифоров директорынан, И.М. Максимова режиссерунан анаммыттара. Ирина Михайловна, Роман Семенович кылгас кэм устатыгар үгүс любитель-артыыһы иитэн таһаарбыттара. Театр бастакы сезона 1959 сыл бүтүүтэ Суорун Омоллоон “Сайсары“ драматынан са5аламмыта. 
Народнай театр айар дьоҕурун бастакы бөдөҥ ситиһиитинэн 1962 с. Т. Сметанин “Лоокуут уонна Ньургуһун“ диэн лирическэй драмата буолар. Драма режиссер  Ирина Максимова туруоруутунан, Москва куорат Кремллээҕи театрыгар олус ситиһиилээхтик көрдөрөн Москва олохтоохторун, театральнай искусство деятеллэрин улахан сыанабылларын, биһирэбиллэрин ылбыта.
1976 с. Дальнай Восток зонатыгар театрдары көрүү Камчаткатааҕы Петропавловскай куоракка ыытыллыбыта. Манна театр Суорун Омоллоон “Күн күөрэйиэн иннинэ“ диэн драматын режиссер Зоя Колесова туруоруутунан кыттыыны ылбыта. Көрүү түмүгүнэн Таатталар дипломант буолбуттара.
1984 сыллаахха Улуу Кыайыы 40 сылыгар аналлаах Бүтүн Россиятааҕы норуот айымньытын көрүүтүгэр театр И. Егоров “Малгиннар тыыннаахтар“ драманан кыттан лауреат үрдүк аатын ылбыта уонна Малай театр дипломун туппута.

Театр маҥнайгы директора Никифоров Роман Семенович

Театр маҥнайгы режиссера Максимова Ирина Михайловна

Mobirise

Ирина Максимова сүрүн оруоллара

Ирина Михайловна 1919 с. ыам ыйын 24 к. Таатта улууһун Баайаҕатыгар Кус Чаарбыт диэн алааска төрөөбүтэ. Дьоно сотору куоракка көһөн киирбиттэрэ. Аҕата-мас ууһа, онтон убайдара Николай уонна Афанасий театрга худуоһунньук көмөлөһөөччүлэринэн үлэлиир этилэр. 1932 с. Ирина театр иһинэн аһыллыбыт балетнай студияҕа киирэн үөрэнэр. Балетнай труппаҕа К. Посельскаяны, М. Жорницкаяны, И. Христофоровы кытта үҥкүүлүүр. Саха театрын сыанатыгар «Кыһыл Ойууҥҥа» от-мас иччитэ буолан үҥкүүлээбитэ, «Оҕоҕо баҕарбыт» испэктээккэ оонньуур. 1936 с. драматическай труппаҕа куонкуруһунан ылыллар уонна «Күкүр Ууска» Буойа оруолугар киирэр. Ирина Михайловна айар үлэтигэр эркээйи охсон, далаһа ууран суолдьут сулус буолан, норуокка биллибит, аатырбыт оруолунан Т. Сметанин «Лоокуут уонна Ньургуһун» драматыгар Ньургуһун уобараһа буолбута. Аҕыйах бириэмэ иһигэр ити испэктээги сүүстэн тахсата көрдөрбүттэрэ. Бу премьера кэнниттэн Ирина Михайловна аҕыйах сыл иһигэр аан дойду классиктарын пьесаларыгар сүрүн оруоллары оонньообута, бэйэ-бэйэлэригэр маарыннаспат уобарастары айбыта. А. Островскай "Энньэтэ суох кыыс" - Лариса, Ф. Шиллер "Уодаһын уонна таптал" - Луиза, М. Горькай " Түгэххэ" - Настя, Шекспир "Отеллотыгар" - Дездемона уонна да атын уобарастары айбыта. 1950 с. ахсынньы 18 к. театрга үөрүүлээх сурах кэлбитэ. И.М. Максимоваҕа Саха АССР үтүөлээх артыыһын аата иҥэриллибитэ. Ирина Михайловна театрга сүрүн оруолларга оонньуурун таһынан республика общественнай олоҕор актыыбынайдык кыттар, хаһыаттарга элбэхтик суруйар эбит. 1951 с. Саха АССР Верховнай Сэбиэтин депутатынан талыллыбыта. Айар үлэтин үгэнигэр сылдьан 1956 с. театрыттан үүрүллэр, Саха АССР үтүөлээх артыыһын аата сотуллар, баартыйаттан таһаарыллар. Туох иһин? Маҥнайгы кэргэнигэр П.М. Решетниковка, 20-чэ саастааҕар, биир кыыс оҕолоох киһиэхэ кэргэн тахсыбыт. Решетниковтан эмиэ кыыс оҕолонор. Онтон бииргэ үлэлии сылдьар киһитин Роман Семенович Никифоровы таптаан, кэргэниттэн арахсыбытын иһин итинник дьаһалы ылаллар. Театртан үүрүллүбүт икки талааннаах үлэһити, кинилэр саамай кыһалҕалаах кэмнэригэр биир дойдулаахтара, ССРС IV, V ыҥырыылаах Верховнай Советын депутата Василий Харлампьевич Вырдылин бэйэтэ үлэлиир сиригэр - Булуҥ оройуонугар үлэҕэ ыҥырбыта. Ирина Михайловна Булуҥнааҕы рыбкооп остолобуойугар повар көмөлөһөөччүтүнэн, Роман Семенович Быков тумулугар олохсуйбут балык собуотугар рабочайынан үлэлиир. Сотору кэминэн культура тэрилтэтигэр үлэ миэстэтэ көстөн Р.С. Никифоров Күһүүр бөһүөлэгэр культура дьиэтин директорынан ананар, онтон Ирина Михайловна Булуҥнааҕы рыбкооп Күһүүргэ баар остолобуойугар производство сэбиэдиссэйинэн үлэлиир. Артыыстыыр үлэлэрин ахтан кинилэр культура дьиэтэ тэрийэр уонна туруорар бары спектаклларыгар уонна концертарыгар кытталлара, кыахтарын уонна талааннарын Булуҥ оройуонун олохтоохторугар көрдөрөннөр, кинилэр биһирэбиллэрин уонна махталларын ылбыттара.
 1959 с. РСФСР культураҕа министерствотын муус устар 20 к. бирикээһинэн Саха сиригэр уус-уран самодеятельность базатыгар биир народнай драматическай театры аһарга көҥүл бэриллибитэ. Саха Республикатын салалтата, культура министерствота И.М. Максимованы уонна Р.С. Никифоровы, Саха АССР культураҕа министерствота Күһүүртэн ыҥыртаан ылан, ити сыл балаҕан ыйын 1 күнүгэр аһыллыахтаах Таатта народнай театрыгар Ирина Михайловнаны туруорааччы-режиссерунан, кэргэнин директорынан анаан, Ытык Күөлгэ үлэлэтэ ыыппыта. Оройуон олохтоохторо, театры кэрэхсээччилэр биллиилээх артыыстары үөрүүнэн көрсүбүттэрэ. Ирина Михайловна ыалларынан, тэрилтэлэринэн кэрийэ сылдьан артыыстары сүүмэрдээбитэ. Народнай театр 1959 с. ахсынньы 26 к. Ытык Күөлгэ үөрүүлээхтик аһыллыбыта. Театр бастакы сезона Суорун Омоллоон "Сайсары" драматынан саҕаламмыта. Иккис сылыгар режиссер Алампа "Таптал" драматын сценаҕа таһаарбыта. 1962 с. Ирина Михайловна туруорбут "Лоокуут уонна Ньургуһун" спектакла Бүтүн Россиятааҕы самодеятельнай театрдары көрүү лауреатынан буолбута. РСФСР культуратын министрэ А.И. Попов коллективы, кини салайааччыларын кытта көрсүбүт уонна театр коллективыгар биир автобуһу босхо биэрэр, саҥа тутулла турар народнай театрын дьиэтин оборудованиетыгар 30 тыһыынча солк. көмөлөһөр туһунан бирикээһи ааҕан иһитиннэрбит. Бу спектакль Москваҕа көрдөрүллэн улахан сэҥээриини ылан Таатта народнай театра аата Союзка тиийэ аатырбыта, биллибитэ. 1962 с. Ирина Михайловна Саха театрыгар төннөн кэлэн Р.С. Никифоровтыын үлэ үөһүгэр киирэн үлэлээн барбыттара. Ол курдук, М. Карим "Ый өлүүтүн түүнүгэр" - Шафагы, Алампа " Олох дьэбэрэтэ" драматыгар - Алааппыйаны, С. Данилов "Сүрэх тэбэрин тухары" романынан инсценировкаҕа - Акулина Сосинаны, Суорун Омоллоон " Сайсары" драматыгар - Мөкүөйэ уонна да атын дьон өйүгэр-санаатыгар хаалан хаалар, умнуллубат уобарастары айбыта. И. Гоголев "Наара Суох" диэн комедиятыгар Күндү Күлүүк оруола олоҕун иккис аҥаарыгар оонньообут оруолларыттан уһулуччу миэстэҕэ турар. Бу испэктээк Саха сирин бары оройуоннарыгар гастроллаан 200-тэн лаппа тахсан, 21 сыл устата оонньообут оруола буолар. 49 сыл устата балтараа сүүсчэкэ уобараһы айан , хос-хос оонньонор, бөдөҥ да, кыра да оруоллары олус бэриниилээхтик, итэҕэтиилээхтик толороро. Ирина Михайловна Роман Семеновичтыын олус сайаҕас үтүө майгылаах ыалдьытымсах, бэйэлэрин икки ардыгар истиҥ сыһыаннаах ыал этилэр. Аһы астыырынан, араас таҥаһы тигэринэн, барытын бүтэрэн-оһорон иһэринэн киниэхэ тэҥнэһэр киһи суоҕа. Айаҥҥа да сылдьан үлэтин быыһыгар иис бөҕөнү иистэнэрэ, хоруоҥканан билэ, бастыҥа, араас киэргэл оҥороро. Ирина Михайловна кыргыттарыгар Аизалаах Лераҕа биир тэҥник сыһыаннаһара. Лера - Петр Михайлович маҥнайгы кэргэниттэн кыыһа Иринаны ийэм диирэ.
 Сэтинньи 12 күнүгэр 1990 с. Ирина Михайловнаҕа Саха АССР үтүөлээх артыыһын аатын төнүннэрэр туһунан уураах тахсыбыта. Кинилэр 35 сыл устата тапталларын харыстаан дьоллоохтук олорбуттара. Роман Семенович 1991 с. бэс ыйын 19 күнүгэр орто дойдуттан барбыта. Кини кэнниттэн сүүрбэччэ хонугунан 1991 с. от ыйын 11 күнүгэр Ирина Михайловна сырдык тыына быстыбыта. Ирина Михайловна кыыһа Решетникова Аиза Петровна, пианист, биллиилээх музыка деятелэ, Россия уонна Саха Республикатын үтүөлээх артыыһа. Кини 1945 сыл олунньу 10 күнүгэр Дьокуускайга төрөөбүтэ. 1959-1964 сс. П.И. Чайковскай аатынан Москватааҕы государственнай консерватория иһинэн үлэлиир дьоҕурдаах оҕолор орто оскуолаларыгар үөрэммитэ. Онтон 1964—1971 сылларга консерваторияҕа үөрэнэн фортепианнай факультеты (доцент В.И. Носов кылааһа). 1971 сылтан Саха АССР телевидение уонна радио комитет сүрүннүүр концертмейстерынан үлэлээбитэ. 1973—1975 сылларга кэтэхтэн аспирантураҕа үөрэммитэ. 1970—1980 сылларга телевидениеҕа уонна радиоҕа биэрии цикллара: "Играет и рассказывает Аиза Решетникова", "История фортепианного концерта", "Русский романс", "Якутия музыкальная", "Композиторы Якутии", "Избранные страницы якутской музыки", "Якутская фортепианная музыка". Ити биэриилэргэ саха композитордарын фортепиано муусуката толору оонньоммута. Ол иһигэр: Григорян Г.А. "Размышления на берегах Лены" диэн 25 прелюдия, Комраков Г.Н. 12 прелюдията, Кац В.Г., Берестов Н.С. фортепиано цикллара, Бажов Н. "Фантазия", Бочаров В. "Токката", Степанов З.К. "Ритуальный танец шамана". Концертмейстер быһыытынан А. Ильина, М. Лобанов, А. Таразанов, А. Ипполитова, Н. Чигирева, П. Неустроев, В. Павлов уо.д.а артыыстары кытта программа туруорбута. 1989—1990 сылларга Саха филармониятыгар лектордыыр, ону таһынан АХШ-тарыгар Гарвард уонна Джорджтаун университеттарыгар лекция аахпыта. 1989 сыллаахха Саха норуоттарын музыкатын уонна фольклорын музейын тэрийбитэ, ол музей директорынан үлэлиир.

Таатта народнай театырын спектакыллара

Театр сценатыгар опыттаах, үрдүк сценическэй культуралаах режиссердар үлэлээбиттэрэ. Кинилэр ортолоругар СР культуратын үтүөлээх үлэһитэ, Саха АССР үтүөлээх артыыската Ирина Максимова, Саха АССР үтүөлээх артыыстара Георгий Алексеев, Эдуард Бурнашев, Саха АССР культуратын министерствотыгар үлэлии сылдьыбыт, радио-журналист Николай Максимов, Саха Республикатын культуратын туйгуннара Елизавета Хатылыкова, Зоя Колесова, Светлана Очирова, самодеятельнай режисеер Игнатий Слепцов бааллар. Кэлиҥҥи кэмҥэ үлэлии сылдьыбыттара: Валентина Доргуева, Валентина Лукачевская, Василий Баишев, билигин үлэлии сылдьар Валентина Бурнашева.
Народнай театр спектаклларыгар сцена декорациятын сүнньүнэн художник Андросов Егор тиэмэтин, идеятын сөптөөхтүк арыйан оҥороро айылҕаттан талааннаах художник. Бу идэҕэ араас сылларга айымньылаахтык үлэлээбиттэрэ Светлана Михайлова, Константин Билюкин, Валерий Аянитов, Ким Колесов, Мария Стручкова уо.д.а.
Таатта народнай театрын сценатыгар туруоруллубут пьесалар, драмалар өлбөт-сүппэт сүрүн уобарастарын өр сыллар усталарыгар ис сүрэхтэриттэн дьулуһан туран арыйан көрдөрбүт, дьон өйүгэр-санаатыгар иҥэн хаалбыт үтүөкэннээх артыыстар олорон ааспыттара. Кинилэр ортолоругар бааллара профессиональнай артыыстар: Максимова Ирина Михайловна, Роман Никифоров; любитель-артыыстар: Северьянова Дария, Турнин Лука, Большаков Егор, Слепцов Игнатий, Андросов Андрей, Аргунов Карл, Охлопков Михаил, Ефремов Иван, Архипов Алексей, Неустроев Александр, Борисов Егор, Черкашин Коммунар, Тихонов Михаил, Лазарев Николай, Тарабукина Аграфена, Аргунов Василий, Бочкарев Иван, Антоев Гаврил, Зоя Колесова, Елизавета Хатылыкова, Аристал Егоров, Петр Меккюсяров, Захар Захаров уо.д.а.
Театр материальнай базатын бөҕөргөтүү, үп-харчы киириитин-тахсыытын быһаарыы, бары тэрээһин боппуруостары сүрүннээһин директор дьаһайар үлэлэрэ. Ити дуоһунаска үтүө суобастаахтык үлэлээн, суолларын-иистэрин хаалларан барбыт директордарынан Никифоров Роман, Бурнашева Татьяна, Андросов Никифор, Мончурина Дора, Решетникова Мария, Антоев Спартак, Кириллин Михаил билигин үлэлии сылдьар Степанова Марианна буолаллар.

П.В. ТОЛСТЯКОВ ААТЫНАН ЧӨРКӨӨХТӨӨҔҮ НАРОДНАЙ ТЕАТР

Чөркөөх драмколлектива 1949 сыллаахха сэрии бэтэрээнэ, оскуола учуутала Толстяков Петр Васильевич куруһуок тэрийэн үлэлэппититтэн саҕаламмыта. Бөһүөлэк кыра кулуубугар талааннаах ыччаттары түмэн, араас пьесалары туруоран, концертары көрдөрөн, нэһилиэк культурнай олоҕун сэргэхситэн, кэккэлэрэ хаҥаан, араас таһымнаах көрүүлэргэ, фестивалларга кыттан испиттэрэ. Кыра куруһуоктан саҕалаан, кэлин 50-ча киһилээх улахан коллективка кубулуйан, иллээх драмколлектив үлэлии-хамсыы, айа-тута сылдьар.
Коллектив 1949 сыллаахха Тимофей Сметанин суруйуутугар “Лоокуут уонна Ньургуһун” диэн драманы туруоран, оройуон иһинэн көрүүгэ кыттан, сэҥээриллэн, 1957 сыллаахха республикатааҕы көрүүгэ кыттан, аан бастаан лауреат аатын ылбыта.
Драмколлектив бу уһун сыллар усталарыгар туруоруллубут үгүс ахсааннаах айымньыларыттан сорохторо:
- 1958 с. А.И. Софронов “Таптал” драмата
- 1960 с. норуот айымньыларыгар “Суккун сонноох суут албын” комедия
- 1961 с. Степан Ефремов “Лэкиэс“ комедия
- 1966 с. “Кыталыктар кырдаллара“ пьеса
- 1967 с. В. Короленко “Макаар түүлэ“
- 1968 с. И. Находкин “ Улахан доҕор“ драма
- 1968 с. Суорун Омоллоон “Күкүр уус“ драма оройуоннааҕы көрүүгэ 1-кы миэстэни ылбыта
- 1973 с. М. Доҕордуурап “Аймалҕан“ трагедия республикатааҕы көрүүгэ кыттан, 1-кы миэстэни ылбыта
- 1975 с. Суорун Омоллоон “Күөл“ драмата оройуоннааҕы көрүүгэ 1-кы миэстэни ылбыта
- 1978 с. С. Ефремов “Ини-бии“ драмата туруоруллан, оройуоннааҕы көрүүгэ 2-с миэстэни ылбыта
- 1980 с. Суорун омоллоон “Айаал“ драмата туран, оройуоннааҕы көрүүгэ 1-кы миэстэни ылбыта
- 1981 с. Былатыан Ойуунускай “Таҥара накааһа“ комедия
- 1985 с. Суорун Омоллоон “Сайсары“ драмата республикатааҕы көрүүгэ кыттан, 1-кы миэстэни ылан, лауреат үрдүк аатын сүкпүтэ
- 1987 с. Н.Д. Неустроев “Куһаҕан тыын“ комедията
- 1988 с. Иван Гоголев “Наара Суо“х комедия
- 1989 с. М. Доҕордуурап “Аймалҕан“ трагедията республикатааҕы культура эстафетатыгар кыттан, 1-кы миэстэни уонна лауреат аатын ылары ситиспитэ, итиэннэ “народнай“ диэн үрдүк аат иҥэриллибитэ.
- 1996 с. “Сайсары“ драма Мэҥэ Хаҥалас улууһун Дьабыл нэһилиэгэр Илин эҥээрдэр народнай театрдарын фестивалыгар кыттан, 11 театр кыттыбытыттан 1-кы миэстэни ылбыта.
- 1999 с. Чөркөөххө драмкуруһуок төрүттэммитэ 50, народнай театр тэриллибитэ 10 сылларыгар народнай театрга любитель-режиссер П.В. Толстяков аата иҥэриллибитэ
- 2000-2008 сс. народнай театр көр-күлүү, дьээбэрэҥ хайысхатынан сайдыбыта, улуустааҕы, республикатааҕы көрүүлэр лауреаттара, дипломаннара
- 2001 с. А.Е. Кулаковскай “Өрүс бэлэхтэрэ“ айымньытынан пьеса
- 2005 с. Харысхал “Сэрии тыйыс тыына“ пьесата
- 2009 с. народнай театр 20, П.В. Толстяков аата иҥэриллибитэ 20, драмкуруһуок Чөркөөххө тэриллибитэ 60 сылыгар анллаах тэрээһин, Харысхал “ Сэрии тыйыс тыына“ пьесата
- 2010 с. Н.Д. Неустроев “Оҥоруу кытаанах“ романтическай пьесата
- 2011 с.Алампа төрөөбүтэ 125 с. аналлаах Бүлүү куоратыгар ыытыллыбыт 2-с республикатааҕы “Алыптаах мааска“ фестивальга “Киһи – Дьылҕа - Анал“ дьүһүйүү, 2 миэстэ
- 2011 с. Олоҥхону үйэтитии программатын чэрчитинэн конкурска кыттан 150 000 солк. Харчынан грант кыайыылааҕа
- 2011 с. А.И. Софронов – Алампа төрөөбүтэ 125 с. аналлаах улуустааҕы “Ыччат сахаларга“ көрүү 1 миэстэ
- 2011 с. “Бастыҥ режиссерскай туруоруу“ номинация
- 2012 с. А.Е. Кулаковскай – Өксөкүлээх Өлөксөй айымньыларынан театрализованнай көрдөрүү - “ Лучший исполнитель детской роли“
- 2013 с. республикатааҕы “Алыптаах мааска-3“ фестивалларыгар “Күөдьүйбүт тыл, дьүһүннэммит санаа... “ П.А. Ойуунускай “ Кыһыл Ойуун“ олоҥхо-тойуга
- 2013 с. Федот Потапов аатынан “Бастыҥ режиссерскай анаарыы“ анал аат, Культура Министерствотын сүрүн бирииһэ – 150 000 с. анал бириис
- 2013 с. “ Дьээбэрэҥ-2013“ улуустааҕы, республикатааҕы көрүүгэ Гран при
- 2014 с. республикатааҕы “Дьээбэрэҥ 2014“ конкурска “ Кыайыыга дьулуур“ анал аат
- 2014 с. народнай театр үһүс төгүлүн 3-с улуустааҕы “Эдэр актер“ конкурс
- 2016 с. Суорун Омоллоон 110 көрсө “Сайсары“ драма
- 2017 с. Кындыл “Наара суохтар“ комедия
- 2018 с. “Кыһыл ойуун“ театральнай представление

Mobirise

Петр Васильевич Толстяков - народнай театыры төрүттээччи

1917 сыллаахха ыам ыйыгар Боотурускай улууска Тыараһа нэһилиэгэр төрөөбүтэ. Чөркөөх 7 кылаастаах оскуолатын бүтэрбитэ.

1937-1940 сс. Чурапчы педучилищетыгар үөрэнэн учуутал идэтин ылбыта.

1940 с. Чурапчы Дириҥэр учуутал үлэтин саҕалаабыта. Биология, география, физика, химия предметтэрин үөрэппитэ.

1941-42 сс. армияҕа ыҥырыллан сэриигэ барбыта. Хотугулуу-Арҕааҥҥы фроҥҥа оһуобай разведротаҕа, 15 биригээдэҕэ сулууспалаабыта.

1942 с. ыараханнык бааһыран дойдутугар эргиллибитэ.

1942-44 сс. Тыараһа оскуолатын военруга, биология учуутала.

1944-45 сс. Ытык-Күөлгэ учуутал.

1946-72 сс. Чөркөөх орто оскуолатын начальнай кылаастарга учууталлаабыта. Үөрэх чааһын сэбиэдиссэйинэн, воспитателинэн үлэлээбитэ. Нэһилиэк агитационнай пуунун лектора, политинформатора, быыбардыыр учаастак председателэ, любитель-режиссер.

1949 с. оскуола оҕолоругар уонна нэһилиэккэ драмкуруһуогу тэрийбитэ. Бастакы туруоруллубут айымньынан Т. Сметанин "Лоокуут уонна Ньургуһун" драмата буолар. Бу драманан 1957 с. драмколлектив республикатааҕы көрүүгэ кыттан аан бастаан лауреат аатын ылбыта. Любитель-режиссер туруорбут айымньылара:

1958 с. А.И. Софронов "Таптал".

1960 с. "Суккун сонноох суут албын" остуоруйа.

1961с с. С. Ефремов "Лэкиэс" комедия.

1966 с. "Кыталыктар кырдаллара" остуоруйа.

1967 с. В. Короленко "Макар түүлэ".

1968 с. И. Находкин "Улахан доҕор".

1968 с. Суорун Омоллоон "Күкүр Уус" драма оройуоннааҕы көрүүгэ 1 миэстэни ылбыта.

1973 с. М. Доҕордуурап "Аймалҕан" трагедията республикатааҕы көрүүгэ кыттан 1 миэстэни ылбыта.

1975 с. Суорун Омоллоон "Күҥүл" драмата оройуоннааҕы көрүүгэ 2 миэстэни ылбыта.

1978 с. С. Ефремов "Ини-бии"  драмата оройуоннааҕы көрүүгэ 2 миэстэни ылбыта.

1982 с. Суорун Омоллоон "Айаал" драмата оройуоннааҕы көрүүгэ 1 миэстэни ылбыта.

1981 с. П. Ойуунускай "Таҥара накааһа" комедия.

1985 с. Суорун Омоллоон "Сайсары" драмата, республикатаа5ы көрүүгэ 1 миэстэ, лауреат үрдүк аатын ылбыттара.

1987 с. Н.Д. Неустроев "Куһаҕан тыын" комедия.

1988 с. И. Гоголев "Наара суох" комедия.

1989 с. М. До5ордуурап "Аймалҕан" трагедията республикатааҕы культура эстафетатыгар кыттан 1 миэстэни ылан лауреат үрдүк аатын сүкпүтэ, "Народнай" диэн үрдүк ааты ылары ситиспитэ.

1990 с. "Аймал5ан" трагедия Дьокуускайга Таатта күннэригэр кыттыбыта.

Фронтовик-учуутал тэрийбит драмколлектива "Народнай" ааты чиэстээхтик ыларыгар нэһилиэк талааннаах дьоно бары биир сомоҕо буолан күүрээннээх, айымньылаах үлэни көрсүбүттэрэ, умнуллубат уобарастары айбыттара. Кини салайбыт коллектива - үгүстэрэ ааҕарга-суруйарга үөрэппит үөрэнээччилэрэ, учууталларын эрэллээхтик батыһан Чөркөөххө искусство биир саҥа көрүҥүн - театры төрүттээбиттэрэ.

1999 с. П.В. Толстяков айымньылаах үлэтэ сыаналанан драмколлектив тэриллибитэ 50 , народнай ааты сүкпүтэ 10 сылларыгар кини аата норуот театрыгар иҥэриллибитэ.

П.В. Толстяков Аҕа дойду Улуу сэриитин инбэлиитэ, тыыл, педагогическай үлэ ветерана, "Албан аат" 3 степеннээх орденын, "Кыһыл Сулус" орден 1, 2 степеннэрин,  "Аҕа дойду сэриитэ" орден, "А5а дойдуну көмүскүүр Улуу сэрии 1941-1945 сс. килбиэннээх үлэтин иһин" Улуу Кыайыы юбилейнай мэтээллэрин кавалердара. Россия норуотун үөрэҕириитин туйгуна. Кэргэнэ А.Р. Кривошапкиналыын 48 сыл бииргэ олорбуттара, 5 оҕоломмуттара, сиэннэммиттэрэ, хос сиэннэммиттэрэ.

Кинилэр эбит - норуот театырын хорук тымырдара

Театр - бүгүҥҥү, ааспыт уонна кэлэр кэм быстыспат ситимэ

Mobirise

Театр. Артыыс. Кинигэ...

Бастакы народнай театр : П. А. Ойуунускай аатынан Таатта народнай театра / [хомуйан оҥордулар: С. Г. Антоев уо. д. а.]. - Дьокуускай : Бичик, 2012. - 160 с.

Mobirise
Mobirise

Айымньылаах үлэ. - Якутскай : Кинигэ изд-вота, 1979. - 88с.

Mobirise

Андросова, Мария Степановна. Баянист, мелодист, артист / [хомуйан оҥордо М. С. Андросова]. - Ытык Күөл : "Таатта полиграф", 2016. - 112 с.

Mobirise

Николаев, Николай Степанович. Саха талааннаах артыыһа Роман Семенович Никифоров / Н. С. Николаев, М. С. Аммосова. - Дьокуускай, 2017. - 204 с.

Mobirise

Андросова, Мария Степановна. Киэҥник сураҕарбыт хомусчут / М. С. Андросова, Е. И. Софронова. - Ытык Күөл : "Таатта полиграф", 2010. - 73 с.

Mobirise

Саха саарыннарын биһигэр төрүттэммит норуот тыйаатыра / [хомуйан оҥордо М. П. Яковлева]. - Дьокуускай : Көмүөл, 2014. - 206 с.

Mobirise

Слепцова, Александра Порфирьевна. Ырыа аргыстаммыт олох / А. П. Слепцова, П. Х. Андросов. - Таатта, 2002. - 118, [1] с.

Mobirise

Даарыйа барахсан / [хомуйан оҥордо Е. Н. Степанов]. - Дьокуускай : Бичик, 2015. - 152 с.

Mobirise

Турнин Лука Николаевич - великий хомусист, подвижник национальной культуры / [сост. : Е. П. Чехордуна, И. Л. Соломонов]. - Якутск, 2017. - 256 с.

Mobirise
www.000webhost.com